Versiedatum: 29 augustus 2006
Wat is middenoorontsteking?
Bij middenoorontsteking is het oor ontstoken achter het trommelvlies (het middenoor). De ziekte komt vooral voor bij kinderen onder de vier jaar. Vaak begint de ontsteking met een gewone verkoudheid. Daarna breidt de ontsteking zich uit naar het oor. Het ontstekingsvocht in het middenoor geeft een pijnlijke druk op het trommelvlies. Soms ontstaat door de druk een scheurtje in het trommelvlies waardoor het vocht naar buiten komt. Dit scheurtje gaat meestal weer vanzelf dicht.
Meestal zijn de ergste klachten na drie dagen voorbij. Het vocht in het middenoor kan geen kwaad en verdwijnt meestal vanzelf in een paar weken. Wel is het gehoor dan wat minder.
Hoe kunt u middenoorontsteking herkennen?
De meest voorkomende klachten zijn: oorpijn, koorts en algemeen ziekzijn. Kinderen kunnen bij een middenoorontsteking ook buikpijn en diarree hebben, en braken. Baby's drinken niet goed en zijn prikkelbaar en onrustig. Soms ziet u vocht uit het oor komen, soms met een beetje bloed. Dat kan geen kwaad.
Wat kunt u zelf doen aan middenoorontsteking?
Neem contact op met uw huisarts als het kind zieker wordt, slecht drinkt, of als de pijn toeneemt. Bel de arts ook als er na drie dagen geen verbetering optreedt; bij baby´s onder de zes maanden is het verstandig na één dag al contact op te nemen.
- Zorg dat een kind met koorts, diarree of braken voldoende drinkt.
- Een kind met middenoorontsteking hoeft niet per se binnen te blijven.
- Douchen kan geen kwaad.
- Zwemmen mag - als het kind dat zelf wil, maar liever niet duiken of veel met het hoofd onder water. Dat is niet slecht voor de genezing, maar het kind kan plotseling duizelig worden.
- Houdt u er rekening mee dat een kind na een middenoorontsteking vaak enige tijd minder goed hoort.
Klik hier voor meer informatie in de patiëntenbrieven van het Nederlands Huisartsen Genootschap over middenoorontsteking algemeen en loopoor.
Welke geneesmiddelen kunnen worden gebruikt bij middenoorontsteking?
Paracetamol
Meestal gaat een middenoorontsteking na een paar dagen vanzelf over. Een behandeling is lang niet altijd nodig. Om de oorpijn te bestrijden kan paracetamol worden gebruikt. Paracetamol werkt pijnstillend en koortsverlagend.
Neusdruppels en neusspray
Decongestiva zijn middelen die de bloedvaatjes in het neusslijmvlies vernauwen. Hierdoor slinkt tijdelijk het neusslijmvlies, waardoor de afvoer van pus naar de keelholte vergemakkelijkt. De drukkende oorpijn zal verdwijnen. U mag deze middelen niet langer dan vijf dagen achter elkaar gebruiken, omdat u anders schade kunt aanrichten aan het neuslijmvlies. Voorbeelden zijn oxymetazoline, tramazoline en xylometazoline
Antibacteriële middelen
Antibacteriële middelen worden ook wel antibiotica genoemd en hebben een groeiremmende of dodende werking op bacteriën.
Antibacteriële middelen worden onderverdeeld in:
Penicilline-antibiotica
Penicilline-antibiotica doden vele soorten bacteriën en hebben een goede opname in het lichaam. Ze blokkeren een eiwit dat een belangrijke rol speelt bij de bacteriegroei waardoor de bacterie afsterft. Voorbeeld is amoxicilline, amoxicilline in combinatie met clavulaanzuur.
Antibiotica van het sulfonamide-type
Antibiotica van het sulfonamide-type zijn middelen die vele soorten bacteriën doden. Ze dringen door in de bacterie en verhinderen de aanmaak van een stof die essentieel is voor de bacterie. Hierdoor sterft de bacterie. Voorbeeld is sulfamethoxazol in combinatie met trimethoprim.
Macrolide-antibiotica
Macrolide-antibiotica zijn middelen die de groei van vele soorten bacteriën remmen. Ze grijpen in op de eiwitaanmaak binnen de bacterie. Een bacterie kan zonder eiwitten niet verder groeien. Hierdoor sterft de bacterie. Macrolide-antibiotica worden vooral gebruikt tegen bacteriën die ongevoelig zijn voor andere antibiotica en bij mensen die overgevoelig zijn voor penicillinen. Voorbeelden zijn azitromycine, erytromycine, roxitromycine en spiramycine.
Tetracycline-antibiotica
Tetracycline-antibiotica zijn middelen die de groei van vele soorten bacteriën remmen. Ze remmen de eiwitaanmaak van de bacterie. Een bacterie die geen eiwit kan aanmaken kan zich niet meer vermenigvuldigen en sterft af. Voorbeelden zijn doxycycline, minocylcine en tetracycline.
Antibacteriële middelen in oordruppels of oorzalf
Bij een langer durende middenoorontsteking schrijft de arts antibiotica voor. Meestal om in te nemen, zoals hierboven beschreven, maar soms in oordruppels of oorzalf, als er veel pus in het oor zit. Oordruppels en oorzalf zijn echter schadelijk voor het gehoor als het in het middenoor komt. Daarom is het belangrijk dat een KNO-arts bepaalt of u het veilig kunt gebruiken.
Voorbeeld: oordruppels of oorzalf met dexamethason, framycetine en gramicidine.

