Versiedatum: 29 augustus 2006
Wat is migraine?
Migraine is een heftige, bonzende hoofdpijn in aanvallen. De pijn komt plotseling opzetten. Migraine ontstaat doordat de samenwerking van bloedvaten en zenuwvezels in de hersenen tijdelijk verstoord raakt. De oorzaak is niet bekend. Aanleg speelt een rol. Waarom de een zelden een aanval heeft en de ander heel vaak, is ook niet bekend. Soms ontstaat een aanval na stress of na lang uitslapen. Vrouwen hebben soms aanvallen rond de menstruatie. Tijdens de zwangerschap en na de overgang komen de aanvallen over het algemeen minder vaak.
Hoe kunt u migraine herkennen?
- De pijn ontstaat plotseling;
- De pijn zit aan één of beide kanten van het hoofd;
- De pijn is hevig en bonzend, en verergert door inspanning;
- De pijn gaat vaak samen met misselijkheid en overgeven;
- U kunt fel licht en hard geluid slecht verdragen;
- Dertig tot zestig minuten voor een aanval kunt u schitteringen, flitsen of golvende beelden zien;
- U kunt tintelingen voelen aan één kant van het lichaam;
- Een aanval duurt tussen de vier uur en maximaal drie dagen (gemiddeld ongeveer een dag).
Wat kunt u zelf doen aan migraine?
- Vertel het anderen als u een migraineaanval heeft, en u moet gaan liggen of uw werk moet onderbreken.
- Als u merkt dat bepaalde voedingsmiddelen een aanval uitlokken probeer die dan te vermijden.
- Houdt een dagboek bij als u wilt weten wat de migraineaanval veroorzaakt.
Klik hier voor meer informatie in de patiëntenbrieven van het Nederlands Huisartsen Genootschap:
Welke geneesmiddelen kunnen worden gebruikt bij migraine?
Behandeling van een migraineaanval
Onderstaande middelen worden voorgeschreven om een migraineaanval te bestrijden.
Pijnstillers
- Paracetamol
Paracetamol werkt zowel pijnstillend als koortsverlagend.
- Paracetamol in combinatie met andere middelen
Propyfenazon werkt net als paracetamol pijnstillend en koortsverlagend. Coffeïne versterkt mogelijk het pijnstillende effect en werkt opwekkend.
Voorbeelden: paracetamol in combinatie met coffeïne en propyfenazon in combinatie met paracetamol en coffeïne.
- Ontstekingsremmende pijnstillers
Ontstekingsremmende pijnstillers, ook wel NSAID's genoemd, werken pijnstillend, koortsverlagend en ontstekingsremmend
Voorbeelden: acetylsalicylzuur, carbasalaatcalcium, diclofenac, ibuprofen, naproxen en tolfenaminezuur.
Middelen tegen de misselijkheid
Middelen tegen de misselijkheid gaan de misselijkheid bij een migraineaanval tegen en verbeteren hierdoor de opname van de pijnstiller in het lichaam. De pijnstiller werkt daardoor effectiever. Middelen tegen de misselijkheid worden vaak voorgeschreven in combinatie met een pijnstiller. Als er kans bestaat op braken, worden zetpillen voorgeschreven.
Voorbeelden: domperidon en metoclopramide
Triptan antimigrainemiddelen:
Triptan antimigrainemiddelen vernauwen de bloedvaten in de hersenen die bij migraine zijn verwijd. Bovendien remmen ze de afgifte van stoffen die ontstekingen kunnen veroorzaken en zorgen ze ervoor dat een 'pijnbericht' via de zenuwen niet of minder sterk in de hersenen aankomt. Hierdoor nemen de klachten geleidelijk af en de aanval duurt minder lang. Deze middelen worden alleen voorgeschreven als pijnstillers onvoldoende helpen. De toedieningsvorm van triptan antimigrainemiddelen is afhankelijk van de ernst van een migraine-aanval en of er misselijkheid op treedt.
Voorbeelden: almotriptan, eletriptan, naratriptan, rizatriptan, sumatriptan en zolmitriptan.
Ergotamine met coffeine
Ergotamine vernauwt de bloedvaten in de hersenen die bij migraine zijn verwijd. Coffeïne verbetert de opname van ergotamine in het lichaam. Deze middelen worden soms voorgeschreven als pijnstillers niet voldoende helpen en als u bovendien niet meer dan één aanval per week heeft.
Ook wordt soms ergotamine met coffeine gecombineerd met cyclizine, een middel tegen de misselijkheid.
Voorkomen van aanvallen
Wanneer u meer dan twee migraine aanvallen per maand heeft, kan met onderstaande geneesmiddelen worden geprobeerd die aanvallen te voorkomen.
Bètablokkers
De precieze werking van bètablokkers bij migraine is niet bekend. Wel weten we dat bètablokkers de overdracht van prikkels remmen die voor een migraineaanval kunnen zorgen. Ook zorgen bètablokkers voor minder aanmaak van stoffen die ontstekingsverschijnselen en pijn geven.
Voorbeelden: atenolol, metoprolol en propranolol.
Pizotifeen
Pizotifeen remt de effecten van bepaalde lichaamseigen stoffen, die mogelijk een rol spelen bij het ontstaan van migraine, af en vernauwt de bloedvaten in de hersenen die bij migraine zijn verwijd.
Estradiol
Sommige vrouwen hebben rond de mentruatie of in de stopweek van de anticonceptiepil last van migraine. Dit komt waarschijnlijk doordat de hoeveelheid vrouwelijke hormonen in het lichaam dan lager is dan in de rest van de maand. Estradiol is een vrouwelijk geslachtshormoon, een oestrogeen. Estradiol zorgt ervoor dat de hoeveelheid hormonen niet te veel daalt, zodat deze vorm van migraine wordt voorkomen.
Voorbeeld: estradiol pleister, estradiol om in te nemen.
Valproïnezuur
Hoe valproïnezuur precies werkt bij migraine is niet bekend. Het wordt pas voorgeschreven als andere middelen onvoldoende werken of te veel bijwerkingen veroorzaken.
Methysergide
Methysergide vernauwt de bloedvaten die tijdens een migraineaanval verwijd zijn en remt de effecten van de lichaamseigen stof 'serotonine', dat een rol speelt bij het ontstaan van migraine. Methysergide wordt pas voorgeschreven als bètablokkers en pizotifeen onvoldoende helpen.
Amitriptyline
Amitriptyline remt lichaamseigen stoffen af die mogelijk een rol spelen bij het ontstaan van migraine. Het wordt pas voorgeschreven als bètablokkers en pizotifeen onvoldoende helpen.