Versiedatum: 15 november 2005

Wat is een bijholte-ontsteking?

In het gezicht, links en rechts van de neus, zitten ruimtes: de bijholtes. De belangrijkste hiervan zijn de kaakholtes. Deze ruimtes staan in verbinding met de neus- en keelholte en zijn bekleed met slijmvlies. Dit slijmvlies kan ontstoken raken.

Meestal ontstaat een bijholte-ontsteking bij een verkoudheid. Door de slijmvlieszwelling en het snot gaat de opening tussen kaakholte en neus-keelholte dicht zitten. Het snot wordt dikker en kan er niet meer of nauwelijks meer uitlopen.

Een bijholte-ontsteking, ook wel sinusitis genoemd, gaat meestal vanzelf over in een aantal dagen tot weken.

Hoe kunt u een bijholte-ontsteking herkennen?

Als u een bijholte-ontsteking heeft kan er veel snot uit uw neus of in uw keel lopen. Dat is dan meestal dik en geel of bloederig. De ontsteking veroorzaakt pijn in de bovenkaak of in de kiezen. Kauwen en vooroverbuigen doen pijn. U kunt zich ziek voelen en koorts hebben.

Wat kunt u zelf doen bij een bijholte-ontsteking?

De volgende 'huismiddeltjes' kunnen verlichting geven bij een bijholte-ontsteking:

• Druppel uw neus vier tot zes maal per dag met zout water (een afgestreken theelepel per limonadeglas lauw water).
• U kunt enkele malen per dag stomen. Gebruik daarbij geen kamille of menthol en dergelijke, dit prikkelt de slijmvliezen.

Roken kan de genezing vertragen. Stop dus met roken.

Klik hier voor meer informatie in de Patiëntenbrieven van het Nederlands Huisartsen Genootschap over Kaakholte-ontsteking.

Welke geneesmiddelen kunnen worden gebruikt bij bijholte-ontsteking?

Decongestiva in de neus

Decongestiva zijn middelen die de bloedvaatjes in het neusslijmvlies vernauwen. Hierdoor slinkt het neusslijmvlies, waardoor de verbinding met de bijholtes weer opengaat en het pus en vocht weg kunnen lopen uit de bijholtes. Hierdoor neemt de druk in uw voorhoofd en rond de ogen af.

Voorbeelden: oxymetazoline, tramazoline en xylometazoline.

Natriumchloride in de neus

Druppels of neusspray met natriumchloride verdunnen ingedikt slijm. Hierdoor loopt het slijm makkelijker weg en wordt enige verlichting gegeven bij een bijholteontsteking.

Koortsverlagende pijnstillers

Paracetamol en propyfenazon werken zowel koortsverlagend als pijnstillend, zodat de pijn rond de ogen en het voorhoofd zal verminderen. Soms wordt coffeïne toegevoegd omdat het mogelijk het pijnstillende effect versterkt en opwekkend werkt.

Voorbeelden: paracetamol, paracetamol in combinatie met coffeïne, propyfenazon in combinatie met paracetamol en coffeïne.

Ontstekingsremmende pijnstillers

Ontstekingsremmende pijnstillers, ook wel NSAID's genoemd, werken pijnstillend en ontstekingsremmend. De pijn rond de ogen en voorhoofd zal verminderen.

Voorbeelden: acetylsalicylzuur, carbasalaatcalcium, ibuprofen, ketoprofen,

Antibacteriële middelen

Antibacteriële middelen werken tegen infecties veroorzaakt door bacteriën. Ze zijn meestal niet nodig bij een bijholteontsteking, omdat de ontsteking meestal door een virus wordt veroorzaakt. Antibacteriële middelen kunnen alleen worden gebruikt wanneer de bijholte-ontsteking wordt veroorzaakt door een bacterie. Voorbeelden zijn:

• Penicilline- antibiotica, zoals amoxicilline en amoxicilline in combinatie met clavulaanzuur.
• Tetracycline-antibiotica, zoals doxycycline
• Chinolon-antibiotica, zoals ciprofloxacine en ofloxacine.
• Antibiotica van het sulfonamide-type, zoals sulfamethoxazol in combinatie met trimethoprim.
• Macrolide antibiotica worden alleen gebruikt tegen bacteriën die ongevoelig zijn voor andere antibiotica en bij mensen die overgevoelig zijn voor penicillinen. Voorbeelden: azitromycine, claritromycine en erytromycine.
• Clindamycine wordt alleen gebruikt tegen bacteriën die ongevoelig zijn voor andere antibiotica en bij mensen die overgevoelig zijn voor penicillinen.