Versiedatum: juli 2006
Wat is het?
Cholesterol is een vetachtige stof. Uw lichaam heeft deze stof nodig om cellen, hormonen en gal te maken. Cholesterol wordt in de lever aangemaakt en verwerkt. Daarnaast neemt uw lichaam cholesterol op uit de voeding.
Waardoor ontstaat een hoog cholesterolgehalte?
De hoeveelheid cholesterol in uw bloed wisselt. Het cholesterolgehalte neemt toe als u veel verzadigd vet eet. Verzadigd vet zit vooral in room, boter, volle melkproducten, volvette kaas, vet vlees, koekjes, gebak en snacks. Sommige mensen hebben aanleg voor een hoog cholesterolgehalte. Het lichaam maakt dan zelf te veel cholesterol aan. Soms is dit erfelijk.
Kan het kwaad?
Een verhoogd cholesterolgehalte geeft op zich geen klachten. Maar als u jarenlang te veel cholesterol in uw bloed heeft, kan het zich ophopen in de wand van uw bloedvaten. Uw bloedvaten kunnen dan nauwer worden en uiteindelijk dicht gaan zitten. Een verhoogd cholesterolgehalte geeft meer risico op het krijgen van hart- en vaatziekten, zoals een hartinfarct of een beroerte. Andere factoren die uw risico op hart- en vaatziekten kunnen vergroten, zijn bijvoorbeeld roken, diabetes (suikerziekte), hoge bloeddruk en overgewicht. Als u meer dan één risicofactor heeft, wordt de kans dat u een hart- en vaatziekte krijgt ook groter.
Wat kunt u zelf doen om uw risico te verlagen?
Met de volgende maatregelen kunt u uw risico op hart- en vaatziekten verlagen.
- Stop met roken. Voor uw hart en vaten is roken heel slecht.
- Eet gezond en gevarieerd, niet te veel, niet te zout en niet te vet. Vooral groente, fruit, aardappels en graanproducten zijn goed voor u. Kies voor magere melkproducten en magere kaas, vis, mager vlees (kip, kalkoen) of plantaardige vleesvervangers. Eet weinig verzadigde vetten. Kies in plaats daarvan voor onverzadigde vetten zoals in vette vis, olie en vloeibare dieetmargarine en braadproducten. Vaak staat op de verpakking van producten vermeld wat voor vetten er in zitten.
- Drink niet meer dan twee glazen alcohol per dag en liefst niet elke dag.
- Zorg voor voldoende lichaamsbeweging: ten minste vijf dagen per week een halfuur intensief bewegen zodanig dat u er sneller door gaat ademen (stevig wandelen, fietsen, zwemmen, dansen, traplopen of tuinieren).
- Bewegen is goed voor uw cholesterol en glucosegehalte (suiker) van uw bloed, én goed voor uw bloeddruk en gewicht.
- Als u te zwaar bent (overgewicht), probeer dan af te vallen door gezond en niet te veel te eten en meer te bewegen.
Wanneer naar de huisarts?
Ga naar uw huisarts bij een of meer van de volgende factoren die de kans op hart- en vaatziekten vergroten:
- als iemand in uw familie (een ouder, kind, broer of zus) vóór de leeftijd van 60 een hart- en vaatziekte heeft gekregen (bijvoorbeeld een hartinfarct of een beroerte);
- als iemand in uw familie een ernstig verhoogd cholesterolgehalte heeft of had;
- als u een rokende man bent en ouder dan 50 jaar, of een rokende vrouw ouder dan 55 jaar;
- als u duidelijk te zwaar bent (overgewicht);
- als u hoge bloeddruk heeft en uw cholesterolgehalte is nog nooit gemeten;
- als u diabetes heeft en uw cholesterolgehalte is nog nooit gemeten.